Zurück zue d Markgräfler Alemannische Bibel (Markgräflerland Eschbach)

D PROPHET MALEACHI

Was in däm Buech schtoht

D Prophet Maleachi ("Selle, wo i gschickt ha") isch d letschte Prophet vum Alde Teschtament. Er het entweda um 435 v. Chr. gwirkt, wo d Nehemia johrelang nit in Jerusalem war (vgl. Neh 13,6-7), odr um 400 v. Chr., wo de, wo vum Südrich Juda ibarig bliebe ware, nohch Jerusalem zruckkumme sin.
Under'm Esra un under'm Nehemia het's unda d Jude erwecklichi Ufbrich ge ka, aba deno isch's Volk im religese Formalismus un in heidnische Mischehe vufalle un het nit uf Gott gachtet. Wägädäm het Gott d Mensche durch Maleachi ernscht zrechtwiese messe.
Zerscht erklärt da (er) ne aba, daß sa (er) si lieb het. Erscht deno doet da (er) tadle, daß si - un bsunderscht de Prieschta - so dreischt un vumesse sin un Gott un si Opfa vuachte.
D Prieschta wäre ermahnt un an des Abkumme erinnert, wo Gott mit nem Levi igange war, an des Abkumme, wo si broche hän.
Wida tadlet Gott, daß ä ganzi Reihe Männa üsländischi Wieba, wo Götze dent hän, ghirotet hän. Manchi Jude hän au ihri jüdische Wieba vuschtoße ka un dodmit doppelt gsindigt. Gott sait ne dittlich, daß sa (er) Ehescheidig hasst un daß si dodmit ihr Uftrag, fir ä heiligi Nohchkummeschaft fir Gott groß z zeh, vurote hän.
Im letschte Kapitel wird der, wo vum HERR gschickt wird, un der Dag, wo Gott Gricht haltet, akindigt. Di meischte Judäer ware trotzig un hän nit uf Gott ghärt. De, wo so igschtellt sin, wäre däne Jude gegeiba gschtellt, wo Gott respecktiert hän.
D Schluss vu däm Buech isch ä Mahnig, um Moses si Gsetz z achte un de Akindig, daß d Prophet Elia kumme un's Volk dodruf vorbereite doet, daß d Messias kummt.

Nohch'm Maleachi het Gott 400 Johr lang nit gschwätzt, bis Johannes dr Täufa ufträte isch. Johannes dr Täufa het sich dodbi uf des bruefe, was Maleachi prophezeit het, un het d Messias akindigt (vgl. Mk 1,2; Mt 17,10-13).

We des Buech ufbaut isch

1,1-3,24:

Maleachi prangert Mißschtänd bim Tempeldenscht un im Volk a

S 1. Kapitel

Gott het Israel leb

1,1 Des isch de schwer Lascht, de dr HERR akindigt fir Israel durch Maleachi.

1,2 I ha äich leb, sait dr HERR. Ihr aba sage: "Häjo sähn mir, daß dü uns leb hesch?" Isch nit Esau Jakobs Brueda? sait dr HERR; (a) (b) un doch hab i Jakob leb 1,3 un hass Esau un ha si Berg wescht gmacht un si Erbe (a) d Schakale ge un ä Wüschte drüs gmacht. 1,4 Un wenn au Edom sait: Mir sin zerschlage, aba mir wen des Kapputige wida bäue!, des sait dr HERR Zebaoth: Wäre sie bäue, so will i abbreche, un ma wird sie nenne "Land vum Frevel" un "Ä Volk, iba des dr HERR ebiglig ziirnt". 1,5 Des solle äiri Auge säh, un ihr den sage: Dr HERR isch herrlich iba d Grenze Israels üsä.

Gott klagt d Prieschta a

1,6 (a) Ä Suhn soll si Vada ehre un ä Knecht si Herr. Bin i etze Vada, wo isch mi Ehri? Bin i Herr, wo firchtet ma mi? sait dr HERR Zebaoth zue äich Prieschta , de mi Name vuachte. Ihr aba sage: "Wodurch vuachte mir denn di Name?" 1,7 Dodurch daß sa (ihr) opfa uf minem Altar dräckig (unrein) Ässä. Ihr aba sage: "Womit opfare mir dir denn Unreines?" Dodurch daß ihr sage: "Des HERRN Disch isch fir nigs z achte." 1,8 Denn wenn na (ihr) (a) ä blindes Tierli opfart, so halte na (ihr) des nit fir bes; un wenn na (ihr) ä lahmes odr ä krankes opfart, so halte na (ihr) des au nit fir bes. Bring's doch dinem Firscht! Meinsch dü, daß dü nem gfalle wirsch odr daß sa (er) di gnädig aluege wird? sait dr HERR Zebaoth. 1,9 So bitte doch Gott un luege, ob ba (er) uns gnädig isch! Denn meine na (ihr), nohchdäm des vu äich bassiert isch, na (er) wird äich gnädig aluege? sait dr HERR Zebaoth. 1,10 Daß doch eina unda äich de Dire zueschlesse dät, dmit da (ihr) nit umsunscht uf minem Altar Fiir azinde den! I ha kei Gfalle a äich, sait dr HERR Zebaoth, un (a) (b) des Opfa vu äire Händ isch mir nit agnehm. 1,11 Denn vum Ufgang dr Sunne bis zuem Undagang isch mi Name herrlich unda d Heide, un in alli Derfa (Käffa) wird minem Name gopfat un ä sufares Opfa darbrocht; denn (a) mi Name isch herrlich unda d Heide, sait dr HERR Zebaoth. 1,12 Ihr aba entheilige nen dmit, daß sa (ihr) sage: "Des Herrn Disch isch unheilig, un si Opfa isch fir nigs z achte." 1,13 Un ihr sage: "Lueg, was fir ä Mehsal!" un mache mi in Zornig (Wuetig), sait dr HERR Zebaoth, denn ihr hole dzue, was gschtohle, lahm un krank isch, un bringes dar zuem Opfa. Sollt mir des gfalle vu aira Hand? sait dr HERR. 1,14 Vufluecht isch dr Gauna, der in sinere Herde (a) ä guetes männliches Tier het un s globt, aba däm Herrn ä ledriges opfart. Denn i bi ä große Kenig, sait dr HERR Zebaoth, un mi Name isch gfiirchtet unda d Heide.

2. Kapitel

Gott droht d Prieschta

2,1 Un etze, ihr Prieschta, des Wort gilt äich: 2,2 Wenn ihr's nit härä noh z Herze nähmä den, daß ihr minem Name d Ehri gän, sait dr HERR Zebaoth, so (a) wir i ä Fluech unda äich schicke un vuflueche, womit ihr gsegnet sin; ja, vuflueche wir i äira Sege, wel ihr's nit wen z Herze nähmä. 2,3 Lueg, i will äich d Arm vubreche un d Dreck äira Feschtopfa äich ins Gsicht werfe, un na (er) soll an äich kläbä bliebet. 2,4 So wäre ihr deno härä, daß i des Wort iba äich ha go lo, dmit mi Bund mit Levi bschtoh bliebt, sait dr HERR Zebaoth. 2,5 Denn mi Bund mit nem war, daß i nem Läbä un Friide gib, un i gib nem Bammel (Angscht), daß sa (er) mi firchtet un mi Name firchtet. 2,6 Vuloss war in sinem Muul, un s wird nigs Beses uf sinene Lippe gfunde. Er wandelt vor mir friedsam un ufrichtig un haltet vieli vum Sindige ab. 2,7 Denn (a) vum Prieschta sine Lippe soll d Lehr bwahrt wäre, daß ma üs sinem Muul s Gsetz suecht; denn (b) na (er) isch ä Laufbursch des HERRN Zebaoth. 2,8 Ihr aba sin vum Wäg wäggange (abgwiche) un hän vieli z Fall brocht durch falsche Zunge un hän d Bund mit Levi vudorbe, sait dr HERR Zebaoth. 2,9 Drum ha au i äich vuächtlich un unwert gmacht vor rem ganze Volk, wel ihr mi Wäg nit halte un d Lit asähn, wenn ihr s Gsetz (Awiesig) gän.

Unerlaubti Ehene un Ehescheidige

2,10 Hän mir nit (a) alli ä Vada? Het uns nit (b) (c) ei Gott gschaffe? Wurum vuachte mir denn eina d andere un entheilige d Bund mit unsare Vädere? 2,11 Juda isch treulos wore, un in Israel un in Jerusalem bassiere Greuel. Denn Juda entheiligt, was däm HERRN heilig isch un was sa (er) leb het, un (a) freit (giert) vumä fremde Gotte d Dochta. 2,12 Aba dr HERR wird selle, wo des doet, üsrotte üs d Zelte Jakobs mit sinem ganze Gschlecht, au wenn na (er) noh däm HERRN Zebaoth Opfa bringt.

2,13 Wida den ihr au des: Ihr deckt d Altar des HERRN mit Träne un Hiile un Süfzge; aba (a) na (er) will des Opfa nimmi asäh noh ebis Agnehmes vu äire Händ gregä. 2,14 Ihr aba sage: "Wurum des?" Wel dr HERR Ziige war zwische dir un däm Wieb dinere jugend, däre dü treulos wore bisch, obwohl sie doch di Gfährtin un di Wieb isch, mit der dü ä Bund gschlosse hesch. 2,15 Nit eina het des doe, in däm noh ä Rest vum Geischt war. Denn na (er) suecht Nohchkumme, de Gott gheiligt sin. Drum so sähn äich vor in äirem Geischt, un keina sott treulos wäre däm Wieb sinere Juged. 2,16 Wer ihre aba gram isch un (a) sie vuschtoßt, sait dr HERR, dr Gott Israels, selle bringt Schand iba si Häß (Kleid), sait dr HERR Zebaoth. Drum so luege äich vor in äirem Geischt un breche nit de Treui!

S Gricht kummt uf alli Fäll

2,17 Ihr mache d HERRN unwillig (a) durch äicha Gschwätz! Ihr aba sage: "Womit mache mir nen unwillig?" Dodurch daß sa (ihr) sage: "Wer Beses doet, der gfallt däm HERRN, un an däne het da (er) Freud" odr: "Wo isch der Gott, der do schtroft?"

S 3. Kapitel

3,1 Lueg, (a) (b) (c) i will mi Laufbursch schicke, der vor mir her ä Wäg mache soll. Un bald wird kumme zue sinem Tempel dr Herr, den na (ihr) sueche; un dr Engel vum Abkumme, den na (ihr) begehrt, zsäh, na (er) kummt! sait dr HERR Zebaoth. 3,2 Wer wird aba d Dag wenn na (er) kummt vutrage kenne, un wer wird bschtoh, wenn na (er) kummt (erschient)? Denn (a) na (er) isch we des Fiir vumä Schmelza un we de Laugi vu d Wäscha. 3,3 Er wird anehocke un schmelze un des Silba sufa mache, na (er) wird de Sehn Levi sufa mache un (a) läutere we Gold un Silba. Deno wäre sie däm HERRN Opfa bringe in Grechtigkeit, 3,4 un s wird däm HERRN gfalle des Opfa Judas un Jerusalems we vormols un vor lange Johr. 3,5 Un i will zue äich kumme zuem Gricht un will ä schnelle Ziige si gege de Zaubera, Ehebrecha, Meineidige un gege de, de Gwalt un Unrecht den d Dagelehna, Witwe un Waise un de di Fremde üsgwetsche un mi nit firchte, sait dr HERR Zebaoth.

Ihr bschtähle Gott

3,6 I, dr HERR, wandel mi nit; aba ihr hän nit ufghert, Jakobs Sehn zue si: 3,7 Ihr sin vu äira Vädare Ziit a imma wäggange (abgwiche) vu minem Gebot un hän sie nit ghalte. So (a) bekehre äich etze zue mir, so will i mi au zue äich kehre, sait dr HERR Zebaoth. Ihr aba sage: "Wori solle mir uns umkehre?" 3,8 Isch's recht, daß ä Mensch Gott bschießt, we ihr mi bschieße! Ihr aba sage: "Womit bschieße mir di?" Mit däm Zehnte un dr (a) Opfagabe! 3,9 (a) Drum sin ihr au vufluecht; denn ihr bschieße mi allisamt. 3,10 Bringe aba d Zehnte in volla Hechi in mi Vorrotshuus, uf daß in minem Huus Ässä isch, un prefe mi dmit, sait dr HERR Zebaoth, ob i äich deno nit vum Himmel Fenschta ufdoe wir un Sege rabschiitt o Mass. 3,11 Un i will um äich (a) d "Frässa" bedrohe, daß sa (er) äich d Frucht uf däm Acka nit vuderbe soll un dr Wischtock uf däm Feld äich nit unfruchtbar isch, sait dr HERR Zebaoth. 3,12 Deno wäre äich alli Heide gliicklich priese, denn na (ihr) solle ä herrliches Land si, sait dr HERR Zebaoth.

Gott macht kei Undaschied zwische däne, de wo grecht sin, un däne, de wo gottlos sin

3,13 Ihr schwätzt härt gege mi, sait dr HERR. Ihr aba sage: "Was schwätze mir gege dich?" 3,14 Ihr sage: (a) (b) "S isch umsunscht, daß ma Gott dene; un was nitzt's, daß mir si Gebot hebe un in Buße rumlaufe vor rem HERRN Zebaoth? 3,15 Drum priese mir d Vuächta; denn di Gottlose gedeihe, un de Gott vusueche, bliebe bwahrt."

3,16 Aba di Gottesfirchtige treschte sich undaänanda: Dr HERR merkt un härt's, un s wird vor nem ä Merkboech gschribe fir de, weli d HERRN firchte un a si Name denke. 3,17 Sie solle, sait dr HERR Zebaoth, an däm Dag, den i mache will, (a) mi Eigentum si, un i will mi ihra erbarme, we ä Ma sich sinem Suhn erbarmt, der nem dent. 3,18 Ihr dwäre am End doch säh, was fir ä Undaschied isch zwische däm Grechte un däm Gottlose, zwische däm, der Gott dent, un däm, der nem nit dent.

Dr Dag, an däm Gott Gricht haltet

3,19 Denn lueg, s kummt ä Dag, der brenne soll we ä Ofe. Do wäre alli Vuächta un Gottlose Schtroh si, un der kummende Dag wird sie aziinde, sait dr HERR Zebaoth, un na (er) wird ne nit Wurzle noh Zwieg losse. 3,20 Äi aba, de na (ihr) mi Name firchte, (a) soll ufgoh d Sunne vu d Grechtigkeit un Heil unda ihrem Fligel. Un na (ihr) solle rüsgoh un schpringe we d Maschtkälba. 3,21 Na (Ihr) wäre di Gottlose vutrambä; denn sie solle Schtaub unda äire Feß wäre (a) an däm Dag, den i mache will, sait dr HERR Zebaoth.

3,22 Denke an des Gsetz vu minem Knecht Moses, des i nem bifohle ha uf däm Berg Horeb fir ganz Israel, an alli Gebote un Rechte!

Gott schickt sella, der wo d Wäg parat macht

3,23 Lueg, i will äich schicke d Prophet (a) (b) Elia, (c) bvor d große un schreckliche Dag des HERRN kummt 3,24 Der soll (a) des Herz vu d Vädare umkehre zue d Sehn un des Herz vu d Sehn zue ihre Vädere, uf daß i nit kumm un des Erdrich mit däm Bann schla.

Des isch ä Bäitrag vum Dietmar Wiesler fir me Evagelium im Netz (Copyright) Dez. 1999